Województwo małopolskie — sześć parków narodowych i najgęstsza w Polsce siatka wpisów UNESCO.
Region między Wyżyną Krakowsko-Częstochowską a granią Tatr — Kraków z największym średniowiecznym rynkiem Europy, kopalnie soli w Wieliczce i Bochni, drewniane kościoły południowej Małopolski i sześć parków narodowych na niespełna piętnastu tysiącach kilometrów kwadratowych.
Co warto wiedzieć przed wyjazdem
Małopolskie zajmuje około 15 108 km² — to jedno z mniejszych województw, a mimo to najbardziej zróżnicowane pionowo w całym kraju. Na północy ciągną się wapienne ostańce Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, środek wypełnia szeroka Kotlina Sandomierska z doliną Wisły, a południe zajmują Beskidy, Pieniny i Tatry — jedyne góry o charakterze alpejskim w Polsce, z Rysami (2499 m n.p.m.), najwyższym punktem kraju. Różnica wysokości między doliną Wisły a granią przekracza dwa kilometry.
Stolicą regionu jest Kraków, przez kilka stuleci siedziba królów. Jego Rynek Główny, wytyczony w XIII wieku jako kwadrat o boku nieco ponad dwustu metrów, uchodzi za największy plac średniowiecznego miasta w Europie; pośrodku stoją Sukiennice, a Drogą Królewską dochodzi się stąd na Wawel. Historyczne centrum miasta znalazło się na pierwszej liście światowego dziedzictwa UNESCO z 1978 roku — razem z kopalnią soli w Wieliczce, dziś wpisaną wspólnie z kopalnią w Bochni.
Wpisów UNESCO jest w Małopolsce więcej niż w którymkolwiek innym regionie Polski. Należą do nich manierystyczny zespół pielgrzymkowy w Kalwarii Zebrzydowskiej — jedyna kalwaria na liście, wpisana w 1999 roku — oraz grupa drewnianych kościołów południowej Małopolski z charakterystyczną konstrukcją zrębową i gontowymi dachami, między innymi w Dębnie Podhalańskim, Lipnicy Murowanej, Binarowej i Sękowej. Na liście znajduje się także były niemiecki obóz koncentracyjny i zagłady Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu, dziś miejsce pamięci i muzeum.
Przyroda regionu opiera się na sześciu parkach narodowych leżących tu w całości lub części: Tatrzańskim (utworzonym w 1955 roku), Pienińskim, Gorczańskim, Babiogórskim, Ojcowskim i Magurskim. Ojcowski Park Narodowy jest najmniejszy w Polsce — ma nieco ponad 21 km² — ale mieści wąwozy, jaskinie, skałę zwaną Maczugą Herkulesa i renesansowy zamek w Pieskowej Skale. W Pieninach główną atrakcją pozostaje przełom Dunajca oglądany z tratwy albo ze szlaku na Trzy Korony.
Południe województwa to również pas uzdrowisk — Krynica-Zdrój, Muszyna, Szczawnica, Rabka-Zdrój i Piwniczna korzystają z wód mineralnych Beskidu Sądeckiego. Zimą region żyje narciarstwem: Zakopane, Białka Tatrzańska, Bukowina Tatrzańska i Czarna Góra. Dzięki lotnisku w Balicach i autostradzie A4 Małopolska jest też najłatwiej dostępnym górskim regionem Polski dla podróżnych z zagranicy, co latem i zimą wyraźnie widać na szlakach.
Dwa miejsca, których nie pominiesz
Najważniejsze atrakcje regionu, każda z osobnym przewodnikiem — jak dojechać, kiedy najlepiej, praktyczne info.
Babiogórski Park Narodowy
Masyw Babiej Góry pod ochroną od 1954 roku: Diablak 1725 m, pełny układ pięter roślinności i rezerwat biosfery UNESCO.
Czytaj przewodnik →Miejsce Pamięci Auschwitz-Birkenau
Teren byłego niemieckiego obozu koncentracyjnego i zagłady w Oświęcimiu. Muzeum w dwóch częściach: Auschwitz I i Birkenau, na liście UNESCO od 1979 roku.
Czytaj przewodnik →Prowadzisz obiekt w województwie małopolskim?
Dodaj swój obiekt — zgłoszenie jest bezpłatne. Wpis zwykły ze zdjęciami kosztuje 100 zł za rok, Premium — z miejscem na stronie głównej — 300 zł za rok. Goście piszą bezpośrednio do Ciebie, bez prowizji.
Dodaj lub zgłoś obiekt →Województwo małopolskie w każdej porze roku
Jura kwitnie, doliny tatrzańskie wolne od śniegu już w maju, a na górnych partiach jeszcze leży. Kraków przyjemnie pusty przed sezonem.
Szczyt ruchu — Morskie Oko, Giewont, spływ Dunajcem i kolejki na Rynku. Warto zaczynać wcześnie rano.
Najlepsza pora w górach: stabilna pogoda, widoki, mniej ludzi. Złote buczyny w Gorcach i Pieninach.
Sezon narciarski w Tatrach i Beskidach, kuligi na Podhalu, termy w Bukowinie i Białce. Kraków w oświetleniu świątecznym.
Jak dojechać i co warto wiedzieć
- Jak dojechać
- Autostrada A4 ze Śląska i od Rzeszowa, droga S7 z Warszawy i dalej na Zakopane; lotnisko Kraków-Balice, kolej do Krakowa, Nowego Sącza i Zakopanego
- Baza wypadowa
- Kraków dla Jury i Wieliczki, Zakopane dla Tatr, Nowy Sącz i Krynica dla Beskidu Sądeckiego, Szczawnica dla Pienin
- Najlepsza pora
- Wrzesień i początek października w górach, maj i czerwiec w Krakowie; lipiec i sierpień są najbardziej zatłoczone
- Parki narodowe
- Wstęp na szlaki płatny, w Tatrach i Pieninach obowiązują wyznaczone trasy; zimą część szlaków wymaga doświadczenia
- Aktualne godziny i bilety
- strona samorządu województwa i strony poszczególnych obiektów
- Charakter regionu
- Krótkie odległości, duże różnice wysokości, bardzo intensywny ruch turystyczny w sezonie
Jak daleko do atrakcji
Orientacyjne odległości w linii prostej od centrum Województwo małopolskie — policzone z rzeczywistych współrzędnych. Trasą drogową bywa dłużej.
- Babiogórski Park Narodowy
- ~60 km od centrum Województwo małopolskie (w linii prostej)
- Miejsce Pamięci Auschwitz-Birkenau
- ~81 km od centrum Województwo małopolskie (w linii prostej)
Gdzie leży Województwo małopolskie
Najczęstsze pytania — Województwo małopolskie
Co warto zobaczyć w województwie małopolskim?
Gdzie znaleźć nocleg w województwie małopolskim?
Ile kosztuje nocleg w województwie małopolskim?
Województwo małopolskie — jak najlepiej dojechać?
Prowadzisz obiekt w województwie małopolskim?
Dodaj go do przewodnika i pokaż się ludziom, którzy szukają dokładnie tego regionu — bezpośredni kontakt z gościem, wpis zwykły ze zdjęciami 100 zł za rok, zgłoszenie bezpłatne.